KENYATAAN Datuk Seri Dr Ahmad Zahid Hamidi bahawa Barisan Nasional (BN) masih mengkaji bentuk kerjasama bagi menghadapi Pilihan Raya Negeri (PRN) Melaka menunjukkan BN kini sengaja ‘bermain politik’ untuk melihat kekutan PAS dan tidak mungkin membawa makna bahawa UMNO bersiap sedia untuk meninggalkan Pakatan Harapan (PH) atau Datuk Seri Anwar Ibrahim.

Sebaliknya, perkembangan itu lebih menarik jika dibaca sebagai sebahagian daripada strategi UMNO menguji sejauh mana PAS mampu menjadi rakan politik yang menguntungkan, khususnya dalam usaha mengembalikan pengaruh parti itu dalam kalangan pengundi Melayu yang semakin pudar sejak mereka bekerjasama dengan PH menubuhkan Kerajaan Perpaduan.

Selepas BN mencatat kemenangan besar di Johor dengan menguasai 48 daripada 56 kerusi, manakala PH hanya memperoleh lapan, kedudukan UMNO dalam percaturan politik negeri-negeri semakin berbeza berbanding selepas Pilihan Raya Umum ke-15 (PRU15).

Lebih menarik, di Negeri Sembilan, kerjasama BN-PN pula berjaya membentuk kerajaan negeri selepas pilihan raya pada 1 Ogos lalu. Strategi itu membolehkan BN kembali menerajui negeri berkenaan mengambil alih dari PH, dengan UMNO memenangi semua 16 kerusi yang ditandinginya, manakala PAS memperoleh empat kerusi dan Wawasan tiga.

Dua keputusan itu memberikan UMNO satu mesej yang cukup penting.

UMNO kini tahu bahawa ia tidak semestinya perlu bergantung kepada PH untuk menang.

Namun, itu tidak sama dengan mengatakan UMNO sudah mahu meninggalkan PH.

Malah, apa yang dilakukan Zahid ketika ini lebih mirip kepada seorang pemain politik yang sedang menaikkan nilai partinya di mata rakyat dan parti-parti lain.

Johor boleh dianggap sebagai ujian pertama. Negeri Sembilan pula menjadi ujian kedua terhadap sejauh mana BN dan PN, khususnya UMNO dan PAS, boleh bekerjasama dalam gelanggang pilihan raya.

Keputusan kedua-dua negeri itu memberi PAS sebab untuk mendakwa kerjasama tersebut membawa hasil. PAS sendiri kini mempunyai alasan untuk meminta peranannya di Johor dan Negeri Sembilan diambil kira dalam menentukan bentuk kerjasama di Melaka.

Tetapi UMNO juga mendapat sesuatu daripada percubaan itu.

Parti itu kini boleh melihat dengan lebih jelas kekuatan dan kelemahan PAS sebagai rakan politik.

Persoalannya bukan semata-mata sama ada PAS boleh membantu BN menang, tetapi berapa harga politik yang perlu dibayar UMNO untuk bekerjasama dengan PAS dan sebaliknya.

Ini penting kerana politik UMNO selepas PRU15 tidak lagi sama.

Parti itu pernah berada dalam keadaan amat terdesak selepas kehilangan kuasa di peringkat Persekutuan. Namun pembentukan Kerajaan Madani bersama PH mengembalikan UMNO ke pusat pentadbiran negara.

Justeru, sukar untuk melihat Zahid tiba-tiba meninggalkan Anwar hanya kerana keputusan dua PRN.

Apa yang lebih logik ialah Zahid mahu memastikan UMNO mempunyai pilihan.

Jika PH terus menjadi rakan yang paling menguntungkan, UMNO mempunyai Kerajaan Madani.

Jika PAS semakin kuat dan mampu memberikan kemenangan kepada BN di negeri-negeri tertentu, UMNO mempunyai alternatif.

Dalam politik, memiliki pilihan jauh lebih berharga daripada terpaksa memilih kerana tiada pilihan.

Sebab itu kenyataan Zahid bahawa sentimen akar umbi BN mengenai kerjasama Melaka masih bercampur-campur sebenarnya penting. Beliau belum menutup pintu kepada PH, tetapi pada masa sama tidak menutup pintu kepada gabungan lain. Keputusan akhirnya pula akan dibuat selepas kajian dan rundingan di peringkat BN Melaka sebelum dimuktamadkan kepimpinan pusat.

Ini menunjukkan UMNO belum membuat keputusan strategik untuk menukar haluan.

Sebaliknya, parti itu sedang mengukur suhu politik.

Tidak mudah Zahid tinggalkan Anwar

Dalam membaca hubungan Zahid dan Anwar, satu faktor tidak boleh diketepikan — kedua-duanya mempunyai kepentingan politik yang sangat besar dalam memastikan Kerajaan Madani terus bertahan.

Zahid adalah antara tokoh utama yang membawa BN menyokong pembentukan kerajaan selepas PRU15, manakala Anwar memperoleh sokongan yang diperlukan untuk membentuk kerajaan.

Hubungan itu bukan semata-mata hubungan antara dua individu. Ia membentuk satu keseimbangan kuasa yang memberikan manfaat kepada kedua-dua pihak.

Anwar memerlukan sokongan BN untuk memastikan kestabilan kerajaan, manakala UMNO mendapat ruang untuk kembali berada di pusat kuasa selepas prestasi buruk dalam PRU15.

Malah, isu 47 pertuduhan terhadap Zahid menjadi sebahagian daripada latar politik yang sentiasa menghantui hubungan kedua-duanya.

Zahid menerima DNAA bagi 47 pertuduhan pada September 2023 selepas pihak pendakwaan memohon supaya prosiding dihentikan. Pada Januari 2026 pula, keputusan tiada tindakan lanjut (NFA) dilaporkan dibuat selepas penelitian terhadap siasatan, keterangan baharu dan aspek undang-undang.

Tidak wajar membuat kesimpulan bahawa keputusan undang-undang itu merupakan “ganjaran” kepada Zahid kerana menyokong Anwar tanpa bukti yang sah.

Namun, dari sudut politik, isu tersebut tetap menjadi salah satu latar yang menjadikan hubungan Anwar-Zahid mempunyai dimensi kepentingan bersama yang sangat kuat.

Maka, mengapa Zahid perlu mengambil risiko memutuskan hubungan itu?

Lebih-lebih lagi apabila UMNO boleh bekerjasama dengan PH di Putrajaya sambil pada masa sama menguji PAS di peringkat negeri.

Itulah sebenarnya strategi yang lebih menguntungkan UMNO.

Melaka bukan semestinya tanda perubahan kerajaan

PRN Melaka kini menjadi menarik bukan kerana ia akan menentukan sama ada BN memilih PH atau PN semata-mata.

Sebaliknya, pilihan raya itu akan menunjukkan sejauh mana UMNO mahu menggunakan kekuatan baharunya untuk berunding dengan kedua-dua blok politik.

BN sudah mempunyai rekod kukuh di Melaka. Pada PRN 2021, parti itu memenangi 21 daripada 28 kerusi DUN, berbanding lima oleh PH dan dua PN.

Dengan rekod itu, UMNO tidak berada dalam kedudukan untuk menjadi pihak yang terlalu memerlukan rakan.

Sebaliknya, pihak lain mungkin perlu menawarkan sesuatu kepada UMNO.

Inilah perubahan paling penting selepas Johor dan Negeri Sembilan.

UMNO sedang berubah daripada parti yang mencari tempat dalam sesuatu gabungan kepada parti yang boleh menentukan harga sesuatu gabungan.

Dan PAS sedang diuji untuk membuktikan sama ada ia benar-benar mampu menjadi rakan strategik UMNO atau sekadar rakan pilihan raya sementara.

Jika PAS mampu membantu BN menang tanpa menuntut terlalu banyak kerusi atau konsesi politik, kerjasama itu mungkin berkembang.

Jika tuntutan PAS terlalu besar, UMNO masih mempunyai PH walaupun gelaran UMDAP sukar dihakis.

Jika PH pula gagal memberikan tawaran yang memuaskan, UMNO boleh menunjukkan bahawa PAS masih berada di luar pintu.

Justeru, apa yang berlaku sekarang bukan permainan BN mahu meninggalkan Anwar untuk bersama PAS.

Ia lebih kepada permainan Zahid mahu Anwar tahu bahawa UMNO mempunyai pilihan, sementara PAS pula perlu tahu bahawa UMNO tidak akan menyerahkan dirinya kepada PAS secara percuma.

Dalam bahasa mudah, Zahid sedang bermain politik insurans.

Anwar kekal sebagai rakan di Putrajaya. PAS pula diuji sebagai kemungkinan rakan di gelanggang pilihan raya.

PRN Melaka akhirnya mungkin menjadi penentu sejauh mana ujian itu berjaya.

Jika BN-PAS sekali lagi menunjukkan prestasi memberangsangkan, nilai tawar UMNO terhadap PH akan meningkat.

Jika kerjasama itu tidak menjadi, UMNO masih mempunyai alasan untuk kembali kepada formula sedia ada.

Sebab itu terlalu awal untuk membaca langkah Zahid sebagai tanda beliau mahu meninggalkan Anwar.

Lebih tepat untuk mengatakan Zahid sedang menguji PAS supaya UMNO tidak lagi bergantung kepada satu pintu politik sahaja.

Dan dalam politik, parti yang mempunyai dua pintu biasanya mempunyai lebih banyak kuasa untuk menentukan siapa yang masuk — dan siapa yang perlu menunggu di luar. – MADANI NEWS